Шведска од почетокот на 2026 година повеќекратно ја зголеми финансиската помош за лицата кои сакаат доброволно да се вратат во земјата од која потекнуваат.
Според новите правила, возрасно лице може да добие до 350.000 шведски круни, односно околу 32.000 евра, додека максималниот износ за едно домаќинство достигнува 600.000 круни, или приближно 55.000 евра.
Мерката стапи во сила на 1 јануари 2026 година и уште во првите недели предизвика значителен интерес.
Според податоците на шведската Агенција за миграција, до средината на февруари биле поднесени 272 барања, од кои 82 веќе биле одбиени.
Неколку недели подоцна бројот на пријави се зголемил на околу 370, а шведските власти во меѓувреме ги одобриле и првите барања за новата, значително повисока финансиска помош.
Кој може да ги добие парите?
Иако мерката често се претставува како плаќање на мигрантите за да ја напуштат Шведска, финансиската помош не им е достапна на сите странски државјани кои живеат во земјата.
Меѓу оние кои можат да аплицираат се лица со важечка шведска дозвола за престој добиена врз основа на заштита – на пример, бегалци или лица на кои им е одобрена супсидијарна заштита.
Според правилата, вообичаено е потребно дозволата за престој да биде издадена најдоцна до 12 септември 2024 година.
Финансиската помош може да се искористи за преселување во матичната земја или во друга држава во која лицето има право да живее. Таа, сепак, не може да се користи за преселување во друга земја од Европската Унија, Европската економска област или во Швајцарија.
До 55.000 евра за едно домаќинство
Со новите правила Шведска драстично го зголеми финансискиот поттик за доброволно заминување.
Едно возрасно лице може да добие најмногу 350.000 круни, односно околу 32.000 евра.
Брачна или вонбрачна двојка може да добие најмногу 500.000 круни, додека максималниот износ за целото домаќинство е 600.000 круни, односно околу 55.000 евра.
За секое дете е предвидена дополнителна помош од 25.000 круни, или приближно 2.300 евра.
Пред воведувањето на новите правила сумата била многу помала – возрасно лице можело да добие само 10.000 круни. Тоа значи дека максималниот индивидуален износ е зголемен дури 35 пати.
Шведска сака да го поттикне доброволното враќање
Владата ја образложува мерката со намерата на луѓето кои не успеале да се интегрираат во шведското општество да им овозможи нов почеток во земјата од која потекнуваат.
Шведските власти истовремено сметаат дека враќањето на дел од населението може да придонесе за економијата и пазарот на труд во нивните матични земји.
Програмата за доброволно враќање во Шведска постои уште од 1984 година, но во минатото многу мал број луѓе ја користеле финансиската помош.
Токму поради тоа Владата одлучила драстично да го зголеми износот, со цел финансискиот поттик да биде доволно голем за лицата кои размислуваат за трајно заминување од Шведска.
Мерката, сепак, предизвика и контроверзии. Шведската агенција за миграција веќе ги одобри првите барања според новите правила, додека критичарите предупредуваат на можните последици од ваквата политика и потсетуваат дека зголемувањето на финансиската помош било воведено и покрај резервите изнесени во претходна државна анализа.