Грчкиот премиер Киријакос Мицотакис присуствуваше на Светата литургија и свечената доксологија по повод празникот на Светите архангели Михаил и Гаврил – заштитници на градот Серес. Церемонијата се одржа на 8 ноември во истоимениот митрополитски храм, каде што беа предадени црковните реликвии вратени од Бугарија, пренесува БГНЕС.
По богослужбата, Мицотакис учествуваше во свечената црковна поворка, во чии рамки вредните црковни предмети беа предадени во ризницата за реликвии „Психис Акос“ и поставени во нејзините изложбени витрини.
Според официјалното соопштение на грчката влада, предметите „биле одземени во 1917 година и вратени во Грција по долгогодишни и континуирани контакти со Бугарија во областа на културната дипломатија“.
Во своето обраќање пред митрополитот на Серес и Нигрита, Теологос, грчкиот премиер го изјави следново:
„Денешниот ден е посебен, поинаков, бидејќи Серес, Ваше Високопреосвештенство, ги пречекува богатствата што повеќе од еден век беа далеку од својот дом, а сега повторно се враќаат. Зашто секој свет предмет што се враќа во својата татковина не доаѓа само за да биде поставен во некоја изложбена витрина. Секое такво враќање зацелува по една рана во нашата колективна меморија.“
Мицотакис ги наброја вратените предмети: свети икони и крстови, богослужбени одежди и реликвијари за чување свети мошти, црковни предмети, пултови за читање богослужбени книги и резбан архијерејски престол.
Според неговите зборови, сите тие „биле одземени од бугарските окупациски војски во 1917 година, за време на Првата светска војна, од старата митрополитска црква „Свети Теодор“ и од манастирот „Свети Јован Претеча“ во Серес“.
„Но, по толку децении, кругот на ова долго исчекување конечно се затвора. И заедно со нив се враќаат молитвите, но и надежите што тие ги носат со себе“, изјави грчкиот премиер.
Тој посочи дека постигнатиот договор е резултат на долготрајни преговори меѓу двете држави.
„Зашто, навистина, ништо од ова немаше да биде постигнато без тивките, но истовремено и упорни преговори, кои на крајот доведоа до договор за размена со соседната земја. Врз основа на тој договор, во истиот момент кога нашите свети реликвии се враќаат во Серес, Атина ја исполнува својата обврска, предавајќи ѝ ги на Софија посмртните останки на цар Самуил, заедно со антрополошкиот материјал од четирите саркофази во „Свети Ахил“.“
Мицотакис додаде дека грчката држава со почит ги чувала посмртните останки и сега му ги предава на бугарскиот народ, за да им оддаде почит на начин што самиот ќе го избере.
Во своето обраќање, премиерот нагласи дека постигнатиот договор го отвора патот за утврдување на потеклото, документирање и евентуално враќање на преостанатите културни богатства што сè уште се наоѓаат во Бугарија.
„Со развојот на настаните се докажува, како што рековте и Вие, Ваше Високопреосвештенство, дека овој канал останува активен, со што се отвора патот за пронаоѓање, документирање, но и, на крајот, да, за враќање на сите културни богатства што сè уште се наоѓаат во Бугарија.“
Во завршниот дел од својот говор, Мицотакис го оцени враќањето на реликвиите како резултат на можностите што ги нуди грчката културна дипломатија.
„Значи, зборуваме за конкретен, опиплив резултат, госпоѓо министерке за култура, од многубројните можности со кои располага нашата културна дипломатија.
Со една патриотска политика која докажува и потврдува дека Грција е силна, дека нејзиниот углед е голем и цврст, дека нејзиниот глас силно се слуша. Затоа, таа не се плаши ниту да разговара, ниту да поставува барања, ниту, на крајот, да добие правда.
Впрочем, токму тоа значи правда: историската меморија, Ваше Високопреосвештенство, да се врати на своето природно место.“
Грчкиот премиер го заврши својот говор со зборовите дека реликвиите отсега ќе бидат под грижа на митрополијата и верниците во Серес.
„На тој начин, тие повеќе нема да останат неми експонати од минатото, туку ќе се претворат во живи ‘ковчези’ на верата и културата, за да ги потсетуваат идните генерации дека правдата и вистината можат да бидат ставени на искушение од времето, но на крајот секогаш победуваат, пренесе БГНЕС.
