Правилното препознавање на видот на главоболката е важно за изборот на соодветен третман, бидејќи различните видови болка бараат различен пристап. Невролозите објаснуваат како да се разликуваат тензичната главоболка, синусната главоболка и мигрената, кои се нивните најчести симптоми и кога е потребно да се побара лекарска помош.
Без разлика дали главоболката е блага или толку силна што го нарушува секојдневното функционирање, важно е најпрво да се утврди што ја предизвикува. На пример, физичката активност може да помогне кај тензичната главоболка, додека кај мигрената може дополнително да ги влоши симптомите.
Според неврологот д-р Фавад Мијан од центарот NeuroWellness MD во Њу Џерси, правилното препознавање на симптомите може да помогне во изборот на соодветниот третман.
Сепак, разликувањето не е секогаш едноставно. Мигрената, на пример, може да предизвика затнат нос, течење на носот и притисок во лицето, поради што понекогаш погрешно се смета за синусна главоболка.
Тензична главоболка – чувство како стегнат обрач околу главата
Тензичната главоболка најчесто е поврзана со напнатост на мускулите, стрес, дехидратација и стискање на вилицата. Долготрајното седење пред компјутер во неправилна положба, како и недостигот од сон, исто така можат да придонесат за нејзино појавување.
Најкарактеристичен симптом е чувството на притисок и стегање околу главата, како да е обвиткана со тесна лента. Болката најчесто се јавува во пределот на слепоочниците и страничните делови на главата, а понекогаш се шири кон тилот, вратот и рамената.
Може да се појави и чувствителност на допир на кожата на главата и мускулите на вратот.
Главоболката може да трае од 15 до 30 минути, но кај некои луѓе продолжува со часови, па дури и неколку дена.
За ублажување на симптомите се препорачуваат доволен внес на вода, квалитетен сон, физичка активност и одмор. Доколку е потребно, може да се користат лекови против болки, како парацетамол или ибупрофен, доколку нема медицински пречки за нивна употреба.
Синусна главоболка – притисок околу очите и челото
Синусната главоболка најчесто се јавува поради воспаление на синусите, кое може да биде предизвикано од инфекција или алергиска реакција. Дехидратацијата и недостигот од сон можат дополнително да ги влошат симптомите.
Карактеристично е чувството на притисок во предниот дел на главата, над или под очите. Болката понекогаш се засилува при наведнување нанапред.
Покрај главоболката, може да се појават и:
– Затнат нос или течење на носот.
– Зголемено создавање слуз во носот и грлото.
– Општа слабост и малаксаност.
– Промени во сетилото за мирис.
Третманот зависи од причината. Кај поблаги случаи може да помогнат лекови против болки, додека кај алергии се користат соодветни антиалергиски препарати. Доколку постои бактериска инфекција, лекарот може да препише антибиотска терапија кога е потребна.
Важно е да се направи лекарски преглед доколку постои сомневање за инфекција на синусите.
Мигрена – многу повеќе од обична главоболка
Мигрената е невролошко нарушување кое предизвикува умерена до силна главоболка, но и низа други симптоми. На нејзиното појавување влијаат генетиката, хормоналните промени и промените во хемиската рамнотежа во мозокот.
Кај жените, хормоналните промени за време на менструалниот циклус можат да бидат еден од главните предизвикувачи. Нападите може да бидат поттикнати и од недостиг на сон, дехидратација или чувствителност на одредени намирници.
Мигрената најчесто предизвикува пулсирачка болка, која обично ја зафаќа едната страна од главата, иако може да се појави и на други места. Болката може да биде толку интензивна што целосно го оневозможува извршувањето на секојдневните активности.
Пред почетокот на главоболката, некои луѓе чувствуваат замор, зголемена чувствителност на звук или вкочанетост на вратот. Кај дел од пациентите се јавува и аура – визуелни нарушувања во форма на светлечки точки, блесоци или цикцак-линии пред очите.
Други можни симптоми се:
– Гадење и повраќање.
– Вртоглавица.
– Чувствителност на светлина и бучава.
– Тешкотии со концентрацијата.
– Раздразливост и изразен замор.
– Заматен вид или зуење во ушите.
– Затнат нос и притисок во лицето.
Нападот обично трае неколку часа, а кај некои луѓе и подолго. По неговото завршување може да останат исцрпеност и чувство на ментална замагленост.
За разлика од тензичната главоболка, кај мигрената физичката активност може да ја засили болката. Затоа се препорачува одмор во темна и тивка просторија.
Доколку нападите се чести и го нарушуваат секојдневниот живот, лекарот може да препорача специфични лекови за мигрена или превентивна терапија, вклучително и периодични инјекции.
Кога главоболката може да биде знак за сериозен проблем?
Иако повеќето главоболки не се опасни, постојат симптоми кои не треба да се игнорираат.
Лекарска консултација е потребна доколку се појави нов вид главоболка, болката не поминува и покрај третманот или е придружена со температура и треска што траат неколку дена.
Особено внимание треба да се посвети на главоболките што редовно будат од сон или се појавуваат веднаш по будењето.
Итна медицинска помош е неопходна доколку:
– Се појави ненадејна и исклучително силна главоболка, каква што претходно не сте почувствувале.
– Болката е интензивна и се јавува одеднаш, како експлозија во главата.
– Главоболката е придружена со нарушен говор, слабост на мускулите или асиметрија на лицето.
– Се појават конфузија, проблеми со разбирањето, одењето или видот.
– Силната главоболка е придружена со повраќање, изразена вртоглавица или други необични симптоми.
Невролозите нагласуваат дека симптомите на различните видови главоболки можат да се преклопуваат, па затоа самостојното препознавање не е замена за медицинска дијагноза. Особено кај нови, невообичаени или упорни главоболки, потребно е да се побара стручен совет.
